محمد باقر اديبى لاريجانى
44
مرزدار مكتب اهل بيت ( ع ) ( سيرى در احوال وافكار وآثار مرحوم علامه عسگرى " ره " ) ( فارسى )
چكيدهاى از نامه علّامه شيخ محمّد جواد مغنيه به علّامه عسكرى « . . . كتاب عبد اللّه بن سباء نوشته علّامه سيّد مرتضى عسكرى » حقايق را با دلايل صحيح آشكار مىسازد و با روشن بينى خاصى خواننده را به سر منزل حقيقت مىرساند . وى در تأليف اين كتاب نهايت دقت را مبذول فرمودند و منتهاى سعى معظم له بر اين بوده كه جز حق و حقيقت بر صفحه كاغذ چيزى نگاشته نشود . خوانندگان هر قدر متفكر و دانشمند باشند نمىتوانند نتيجههايى را كه مؤلف بدست آورده است منكر شوند ، و يا در آنها شك و ترديد روا دارند ؛ زيرا پايه بسيارى از مباحث دقيق اين كتاب ، قضاياى بديهى مىباشد و كسى را ياراى انكار بديهيات نيست . من بارها با افراد مختلف بحث كردهام و به اشكال و اعتراض آنان پاسخ گفتهام ؛ ولى در اين گفت و شنود ، از سخنان شيخ مفيد و سيد مرتضى و علّامه حلى قدمى فراتر نگذاردهام و تنها ابتكار من اين بود كه روش فرمايشات اين مردان بزرگ را تغيير مىدادم ، و براى شنونده آشكارتر بيان مىكردم ؛ زيرا اشكال تازهاى نبود كه من جواب تازهترى بگويم همان بوده كه پيشينيان پرسيده و پاسخ آن را شنيده بودند . اينان نيز چون گذشتگان ايراد مىگيرند ، ناچار همان جواب را مىشنوند من گفتار علماى سلف را تكرار مىكردم زيرا مىگفتم اين معترضين بىخبر ، از گفتههاى علما خرده مىگيرند ، لذا لازم است با سخنان ايشان آشنا گردند . آرى من به پيروى از علماى تشيع به وجود عبد اللّه بن سباء معترف بودم ؛ ولى رفتارش را سبك و ننگين دانسته و گفتارش را انكار مىكردم ؛ اما صاحب كتاب [ علّامه عسكرى ] اين بنا را از اساس ويران كردهاند و با تحقيقات عميق خود اثبات فرمودهاند كه عبد اللّه بن سباء افسانهاى بيش نيست . اين است حقيقتى كه در اين كتاب [ عبد اللّه بن سباء ] بىپرده جلوه مىكند و هرگاه بگويم كه اين تنها كتاب عربى است كه تاريخ را برپايه دانش بررسى كرده است و در آن غور نموده مبالغه نكردهام . و نيز گزاف نگفتهام هرگاه